Мәдениет
Сенім телефоны: 26-16-44
Бүгін: 25 мамыр 2020 жыл
KZ RU
Нашар көретіндерге арналған нұсқа
Басты бет » Қоғам

Мәдениет

Енгізілді: 18.01.2014Өзгертілді: 09.01.2020

«Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Заңы мен Қазақстан Республикасындағы тiлдердi дамыту мен қолданудың 2011-2020 жылдарға арналған мемлекеттiк бағдарламасының басты мақсаты мемлекеттік тілді меңгеру, дәрежесін бақылау тетіктерін енгізу жұмысын ұйымдастыру болып табылады. 

Сонымен қатар, қоғамдық өмірдің барлық саласында мемлекеттік тілге қажеттілік болуына, оның басқа тілдердің тұғырын одан әрі сақтау жағдайындағы тиісінше қолданылу сапасына және меңгерілу деңгейіне жүйелі мониторинг жүргізіліп келеді. Қала әкімдігіне қарасты мемлекеттік мекемелердің құжат айналымдарының мемлекеттік тілде жүргізілуіне ай сайын мониторинг жүргізіліп тұрады.  Мемлекеттік тілде шығысталған құжат айналымы 2019 жылдың ІV тоқсанында 100 пайызды құрап отыр.

Есепті мерзімде қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің ұйымдастыруымен мемлекеттік тіл саясатын жүргізу мақсатында  52 әртүрлі іс-шаралар өткізілді. 

Оның ішінде; 1- республикалық байқау; 5-облыстық байқау; 14-қалалық байқау; 18 дөңгелек үстел және 14 әртүрлі бағыттағы (кітап көрмесі, библиографиялық шолу) шаралар.

Ономастика туралы

Бөлімнің үлкен бір міндеттерінің бірі ономастикалық комиссияның жұмысын ұйымдастыру. 

Ономастика саласындағы жұмысты жетілдіру барысында Әкімшілік-аумақтық бірліктерге, елді мекендердің құрамдас бөліктеріне атау беру жұмыстары Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 24 ақпандағы № 138 қаулысына сәйкес жүргізіледі.

Қаланың 760 көшесінің 430 көшесі кісі есімімен, 263 көше тарихи жер-су атауларымен аталған, 107 шартты атау берілген.

ҚР Президент Әкімшілігінің тапсырмасына сәйкес, 2018 жылдың екінші жартысы мен 2019 жылдың аяғына дейін өңірлерде ономастика жұмысшы тобының отырыстары уақытша тоқтатылды.

Осы аралықта қалалық ономастика жұмысшы тобының отырысына жеке және заңды тұлғалардан көше атауын беруге кісі есіміне 73 ұсыныс, нысан атауына 6 ұсыныс, ауылдық округтерден кісі есіміне 21 ұсыныс түсті.

Алайда, ҚР Президент Әкімшілігі, әкімшілік-аумақтық бірліктерді және олардың құрамдас бөліктеріне атау беру жұмыстары 2019 жылдың        1 қазан-15 қараша аралығына дейін қарауға рұқсат етіліп, қалаға қарасты ауылдық округтерден түскен 21 ұсыныс  қаралып, Ұлы Отан соғысы және еңбек ардагерлерінің есімімен көше атауы бойынша 9 ұсыныс оң қорытындысын алды.

Облыстық ономастика комиссиясына 2018 жылғы жіберілген ұсыныстардың ішінде 2019 жылдың қорытындысымен Қызылорда қаласы бойынша ұсынылған көшелердің шартты атаудағы 21 көше мен 2 атаусыз тұйық көшелер тарихи-дәстүрлі, 1 саябақ және 3 көше кісі есімімен атау туралы ұсыныстары қолдауын тапты.

Бүгінде, ҚР Президенті әкімшілігінің тапсырмасына сәйкес Ұлттық санақ процесі өтуіне байланысты 2020 жылғы 1 қаңтар мен 31 желтоқсан аралығындағы кезеңде әкімшілік аумақтық бірліктерге, құрамдас бөліктерге атау беру, олардың атауын өзгерту бойынша жұмыстар жаппай тоқтатылды.

Жоғарыда көрсетілген тапсырмадағы жұмыстар толық аяқталғаннан кейін, ҚР Үкіметінің 2014 жылғы 24 ақпандағы № 138 қаулысына сәйкес жұмыстар жүргізілетін болады.         

Маңдайша жазулары және жарнамаларды ретке келтіру жайында

2011 жылы Қазақстан Республикасының «Жарнама туралы» Заңына өзгерістер енгізіліп, осы Заңның 17-2 бабында көзделген құзыреттерді орындау қала әкімінің 2012 жылғы 23 қаңтардағы №2983 қаулысымен қалалық сәулет және қала құрылысы бөліміне жүктелді. Жарнамалық нысандарға келісім алуға жататын уәкілетті органдардың бірі ретінде белгіленген «Қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімі» мемлекеттік мекемесі рұқсат беру құжаттарын рәсімдеу кезінде жарнама мәтінінің ҚР «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Заңының талаптарына сәйкестігі жайында келісім беріп келеді.

ҚР Тіл туралы Заңының 21-тармағына сәйкес қала орталығындағы жарнамаларды тексеру барысында биылғы жылдың 6 айында 451 нысанға түсіндірме жұмыстары және ескертпе хаттары таратылды. Соның ішінде ҚР «Тіл туралы» Заңының 21-бабына сәйкес келмейтін 160 нысан анықталды. Сондай-ақ, 112 жарнама объектілеріне және 4 сыртқы көрнекі жарнамаларына  келісім берілді.

Тарихи-мәдени ескерткіштер бойынша

Бүгінгі күнге қала көлемінде 78 тарихи - мәдени ескерткіштер бар, оның ішінде республикалық маңызды - 4, жергілікті маңызда - 31 ескерткіш, алдын-ала есепке алу тізіміне ұсынылғандар саны – 43.

Оның ішінде тарихи ғимараттар саны – 19, ескерткіштер – 35, және 24 бюсттер бар.

Қала көлеміндегі ескерткіштерді сақтау және пайдалану бағытында бірқатар шаралар жүргізіліп келеді, барлық ескерткіштерге қорғау тақталары орнатылып, төлқұжаттары әзірленді.

Бүгінгі таңда Қызылорда қаласы аумағында орналасқан тарихи және мәдени ескерткіштерді теңгерімге алу мақсатында қалалық қаржы бөлімінің 2017 жылғы 2 маусымдағы бұйрығына сәйкес, Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік мүлік туралы» Заңының аясында тиісті пайдаланушы мекемелердің теңгеріміне берілді. Бүгінде тарихи ескерткіштерге қорғау міндеттемелері толтырылды.   

  Мәдени көпшілік-шаралар бойынша

Сыр жұртшылығы Қызылорда қаласының 201 жылдығын атап өтті

Үстіміздегі жылдың 12 қазан күні, «Қала күнін» атап өту шаралары ашық аспан астындағы КТА фестивалінен бастау алып, бір айға созылған мәдени-көпшілік шаралар Ғ. Мұратбаев атындағы орталық стадионда өткен гала-концертпен аяқталды.

Сыр елінің бас қаласы Қызылорданың тұрмыс-салтын бейнелейтін арнайы театрландырылған хореографиялық композициялармен басталған мерекелік шара келесідей реттілікпен өз деңгейінде өтіп, жалпы жұртшылыққа жақсы әсер қалдырды.

Қала күніне арналған мерекелік шарада облыс әкімі Қуанышбек Ысқақов Ресейдің Екатеринбург қаласында өткен Әлем чемпионатында ел мерейін үстем еткен боксшылар Қамшыбек Қоңқабаевқа 2 млн теңге, Тұрсынбай Құлахметке 1 млн теңге, сондай ақ еркін күрестен Әлем чемпионатының күміс жүлдегері Дәулет Ниязбековке 2 млн теңгенің және спортшылардың бапкерлеріне 500 мың теңгенің сертификатын табыстаса,елге еңбегі сіңген бірқатар азаматтарға «Қызылорда қаласының құрметті азаматы» атағы мен арнайы төсбелгіні тағу құрметі қала әкімі Н. Нәлібаевқа берілді.

Гала концертте Қазақстан эстрадасының жарық жұлдыздар Ж.сейдоллаұлы, К.Жолдыбаева, С. Ибрагимовтермен қатар жергілікті өнерпаздар өнер көрсетіп, ел ықыласына бөленді. Қала тұрғындары және қонақтар кеш соңында әдеттегідей Қызылорда аспанынан мерекелік от шашуды тамашалады.

«Мереке» вокалды – аспапты ансамблінің   «Әдемі әуен  әлемі» атты  қорытынды  концертінің  мәліметі

13 қараша  күні А.Тоқмағамбетов  атындағы  мәдениет  үйінде    «Мереке» вокалды – аспапты ансамблінің  «Әдемі әуен  әлемі» атты   қорытынды концерті   ұйымдастырылды.  Ансамбльдің  жетекшісі  Сәбит Ұлықпанұлы.  Концертте  Зағиптар  қоғамы  клубының  өнерпаздары  Нұрымбетов  Данияр  мен  жас  әнші  Өміртай  Әкімжан  қатысып, көреремендердің  ыстық  ықыласына  бөленді. Ансамбль құрамындағы  солистер: Берстенбаев Елжан, Төлеген  Әзімхан, Өмірбек  Айгерім, Оразғұлов  Жарылқасын, Сәдуақас  Меруерт. Қатысқан  көрермендер  саны - 150.

«ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫНЫҢ ЖАСТАР КҮНІ» атты жастардың қатысуымен мәдени көпшілік шаралардың мәліметі

2019 жылдың 14 қараша күні, қаламыздың сол жағалауындағы әсем ғимарат облыстық жастар ресурстық орталығында «Қызылорда қаласы жастарының күні» атты қала жастарының қатысуымен 5 бағытта мәдени-көпшілік шаралар ұйымдастырылды.

Олар «Орталық expo» қала жастарының көрмесі, Қызылорда қаласы әкімінің кубогы үшін жалпы білім беру мекемелеріндегі жоғарғы сынып оқушыларының арасында «60 секунд» интеллектуалды сайысы, «Кітап оқып, рухани бай бол!» тақырыбында оқушыларға шеберлік сағаты,  «Жастар және бүгінгі күннің батырлары» ток шоуы және шара соңы «Үoth formula» қала жастарының қорытынды концертімен қорытындыланды. Кештің қонағы ретінде Қызылорда қаласы әкімінің орынбасары Мира Қазбекова қатысып, қала жастарын құттықтады және жастар саясатының дамуына зор үлес қосып жүрген көшбасшы, белсенді жастарды қала әкімінің атынан алғыс хаттармен марапаттады.

Қорытынды концерт 3 бөліктен құралып, «Дәстүрлі әндер», «Классика», «Эстрада» бағыттарында жастарға керемет көңіл күй сыйлады.

 «Рухани болмысты жаңғырту -  ұрпақ ұлағаты» атты ділмар шешендердің облыстық байқауының мәліметі

Ә.Тәжібаев атындағы облыстық әмбебап ғылыми кітапханасында Қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің ұйымдастыруымен ағымдағы жылдың 18 қарашасында «Рухани болмысты жаңғырту - ұрпақ ұлағаты» атты ділмар шешендердің облыстық байқауы өтті.

Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында өткен бұл байқауға 20 талапкер қатысып, бақ сынаған байқауды Қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің басшысы А. Есжанов ашып беріп, қатысушыларға сәттілік тіледі.

Қоғам қайраткері С. Аңсатовтың «Болмыс» және ҚР Жазушылар одағының мүшесі            Ұ. Нұрғалымның «Дайағашшы» кітаптарынан оқып, түйгендерін көрерменге жүйелі түрде әңгімелеп жеткізіп, өз өнерлерін ортаға салған байқауды жырау Марат Сүгірбай жүргізді.

Байқауға «Болмыс» кітабының авторы С.Аңсатов бастаған, ҚР мәдениет қайраткері, ақын, режиссер-сценарист О.Нұрмаханов және екі дүркін «Алтын домбыра» иегері, айтыскер ақын     М. Ниязов қоштаған елге белгілі тұлғалар қазылық етіп, байқау қорытындысы бойынша Қазалы ауданы, Қазалы қаласындағы №16 мектептің оқушысы Зұлқарнай Аяулым (жетекшісі Бүршікова Айгүл) Бас жүлдені жеңіп алса, 1-ші орынға қаламыздағы №261 орта мектептің 8 сынып оқушысы Өмірзақ Мардан, 2-ші орынға Қазалы ауданынан келген Ердәулет Сымбат, сондай-ақ қос бірдей 3-ші орынға Жалағаш ауданындағы №201 мектептің оқушысы Жалғас Ақжібек пен Қызылорда қаласынан қатысқан Асқар Әли лайық деп танылды.

Жеңімпаздар мен барлық қатысушыларға қаржылай сыйлық табыс етілді.

 «Құрттар»  клубымен мүшелері қатысуымен   «Өмір қымбат сый» атты семинар-тренинг

№12 кітапхана «Коворкинг» орталығында «Құрттар»  клубымен мүшелері қатысуымен   «Өмір қымбат сый»атты семинар-тренинг өткізілді. Қазіргі қоғамда белең алып тұрған өз-өзіне қол жұмсау дертін, жастардың өмірін  жайлаған зиянды әдеттерден бойын аулақ ұстауға, оны болдыртпауға және алдын алуға болатынын, ол үшін ерік-жігерінің мықты болуы, адамның негізгі мақсаты - өмір сүру екендігін ұмытпауымыз керектігі кеңінен талқыланып, айтылды. Тренингке жастар  белсене қатысып, өз пікірлерін ашық білдірді.

«Мереке-Думан»

30 жылдық тарихы бар «Мереке-Думан» халықтық әзіл-сықақ отауының кезекті концерті жоғары деңгейде өтті. 27 қараша күні А.Тоқмағамбетов атындағы мәдениет үйінде өткен ән мен әзіл салтанат құрған керемет кеште күлкі сыйлай отырып, көкейде көп ой қалдырар әзілдер ойналса, әншілер көрермендерді әуезді әннің әсеріне бөледі.

Айта кететін ерекше жайт, концерттің орта тұсында «Мереке-Думан» халықтық әзіл-сықақ отауының жетекшісі Жанар Болатбекова өнерпаздар мен барша көрермендер атынан концерттен түскен қаржының бір бөлігін ауыр науқасқа шалдығып, жаны үшін күресіп жатқан Сүлеймен Фариза Берікқызының туысына қолма-қол табыс етіп, еміне шипа болуын тіледі.
Концертке келген көрермендер өнерпаздарға ыстық ықыластарын білдіріп, көтеріңкі көңіл-күймен тарқасты.

 «Ұлт үшін, ұрпақ үшін ұлы тұлға» атты мерекелік шара

Осы тақырыпта 2019 жылғы 28 қараша күні қалалық мәдениет үйі жанынан құрылған үйірме мүшелерінің қатысуымен 1 желтоқсан Тұңғыш Президент күніне орайластырылған мерекелік концерт өтті.

Шара басында қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің басшысы А.Есжанов Тұңғыш Президент күнімен құттықтап, қаламыздың жас дарындарына талмас қанат, үлкен шығармашылық жетістіктер тіледі.

Мерекелік шарада көркемсөз, ән, би, күй, жыр-терме үйірмелерінің жас өнерпаздары жоғары деңгейде өнер көрсетті. Бұл ретте оларды дайындап, тәрбиелеп жүрген Бағдагүл Есмурзаева, Оразкүл Айтимова, Ақмарал Қойшығұлова т.б. жетекшілерінің де еңбегін айта кеткен жөн.

Сыр  саңлағы,  сатирик  ақын  Асқар  Тоқмағамбетовтің шығармашылығына арналған«Жауһар жырдың Асқары» атты  облыстық  көркемсөз оқу шеберлері байқауының мәліметі

2019  жылғы  6 желтоқсан күні Қызылорда  қалалық  мәдениет  және  тілдерді  дамыту  бөлімінің ұйымдастыруымен  Сыр  саңлағы,  сатирик  ақын  Асқар  Тоқмағамбетовтің шығармашылығына арналған«Жауһар жырдың Асқары»   атты  облыстық  көркемсөз оқу шеберлерінің байқауы өткізілді. Байқаудың мақсаты - мемлекеттік  тіл  саясатын  одан  әрі  жетілдіру ,  тіл  мәдениетін  көтеру,  көркем  әдебиетті  насихаттауды  жандандыру. Сыр  саңлағы, қырғи тілді ақын  А.Тоқмағамбетов  шығармаларын  жан-жақты  насихаттау,  талапкерлердің шығармаларын көпшілікке таныту  және  оларға  қолдау  көрсету болып табылады.

Өзінің шығармашылық қызметімен қазақ әдебиетіне сүбелі үлес қосқан талантты ақын, прозашы, сатирик  Асқар Тоқмағамбетов атындағы киелі шаңырақта өткен жыр додасына облыс аудандарынан 9 талапкер қатысып, жүлделі орынды Нармағанбет Ботагөз – Қызылорда қаласы; І орынды Ешмұратов Бекзат- Қызылорда қаласы , ІІ орынды Ерғали Әділ – Сырдария ауданы, ІІІ орынды Сәбитов Думан – Шиелі ауданы иемденді, сонымен қатар алғыс хаттармен марапатталды.

 Бас шыршаны жағу салтанатының мәліметі

Қызылорда қаласының орталық алаңында орналасқан бас шыршаның шамын жағу салтанатты рәсіміне облыс әкімі Қуанышбек Ысқақов және қала әкімі Нұрлыбек Нәлібаев қатысты.

Сән - салтанаты жарасқан Жаңа жылдық әсем шыршаның биіктігі 23 метр, ені 10 метрді құрайды.

Ертегілер еліне еліктірер ғажайып мерекенің басты символы саналатын – Жаңа жылдық шырша Әсем ойыншықтар мен түрлі жарықшамдармен жабдықталған.

Расында, ерекше безендірілген әр түрлі түстер мен бейнелерді құрайтын жарықтар, түрлі формадағы жарықшамдар кез келген қала тұрғындары мен қонақтарының көз жауын алып айналасының ерекше сәнін келтіріп тұр.

Биылғы жылы Жаңа жылдық Бас шыршаны салтанатты жағу құрметі: Қызылорда қаласының құрметті азаматы, екі дүркін «Алтын домбыра» иегері, 2019 жылдың қорытынды айтысының І орын иегері және «Айтыстың Ақтаңгері» атағын иеленгег айтыскер ақын Мұхтар Ниязов; 2019 жылдың қорытындысымен КТА ойындарының чемпионы «Қорқыт құрамасы» командасының капитаны Нұрлыбек Асанбаев; Қазақстан кубогының иегері «Қайсар» футбол командасының капитаны Думан Нәрзілдаев; Қазақ күресінен әлем чемпионы Сәлімгереев Нұрым; «Бала дауысы» республикалық байқауының жүлдегері Қаһарман Сезім және Халықаралық, республикалық олимпиадалардың жүлдегері Төлеген Ділназға бұйырды.

Әсем шыршаның айналасында қала тұрғындары мен қонақтарына жергілікті өнерпаздар арнайы дайындаған мерекелік шаралар ұйымдастырып, ертегі кейіпкерлері би билеп бүлдіршіндердің көңілін көтерді.

 Қызылорда қаласында жаңа жыл мерекесіне арналған гала концерттің мәліметі

2019 жылдың  желтоқсан айының 31 күні Орталық алаңда облыс әкімінің қатысуымен 2020 жылды қарсы алуға арналған мерекелік салтанатты шара болып өтті. Мерекелік кешке жиналған қызылордалықтар керемет кештің куәсі болып, эстрада жұлдыздары Ерке Есмахан мен Қуандық Рахымның өнерін ерекше ықыласпен тамашалады.

Орталық алаңға жиналған қала тұрғындары мен қонақтарын қала әкімі Нұрлыбек Машбекұлы құттықтап, барша жерлестерімізге Жаңа жылда жаңа жетістіктер мен толайым табыстар тіледі, орталық  алаңға 5 мыңнан астам халық жиналып, әсем шырша мен ертегілер еліне еліктірер жаңа жылдық безендірулерді тамашалады. Кештің жұлдызды қонақтары Ерке Есмахан мен Қуандық Рахым керемет кештің көркін қыздырды.

Кештің соңында қала тұрғындарына Жаңа жылдық отшашу тарту етілді

Фотогалерея
Сауалнама
Жастар жылында бірінші кезекте жастардың қандай мәселесі шешілуі керек?

 баспана мәселесі
 жұмыспен қамту
 жас отбасыларға қолдау көрсету

 
Халықтық бақылау
Видеогалерея